ตะคริวตอนนอน เกิดจากอะไร? แพทย์เฉลย 5 สาเหตุที่หลายคนมองข้าม
ironchefsworld.com – ตะคริวตอนนอน หลายคนคงเคย สะดุ้งตื่นกลางดึกเพราะปวดตะคริว ที่น่อง เท้า หรือปลายเท้า จนต้องลุกขึ้นมายืดหรือหมุนตัวเพื่อบรรเทาอาการ แต่หลายครั้งก็สงสัยว่าเหตุใดถึงเกิด และมีวิธีแก้ไขอย่างไรให้ดีขึ้น ล่าสุด นายแพทย์เจษฎ์ บุณยวงศ์วิโรจน์ (หมอเจด) รองผู้อำนวยการโรงพยาบาลมหาราชนครราชสีมา ได้ให้ข้อมูลเกี่ยวกับสาเหตุและแนวทางป้องกันผ่านเฟซบุ๊ก
แพทย์ระบุว่า ตะคริวตอนนอนไม่ได้เกิดจากสาเหตุเดียว แต่เป็นสัญญาณว่าร่างกายกำลังเสียสมดุลบางอย่าง เรามาดูกันว่า 5 สาเหตุหลัก ของตะคริวตอนกลางคืนมีอะไรบ้าง
1. กล้ามเนื้อขาดน้ำตอนกลางคืน
ร่างกายยังสูญเสียน้ำตลอดทั้งคืนผ่านการ หายใจ เหงื่อ และปัสสาวะ หากดื่มน้ำน้อยตลอดวัน หรือเลี่ยงดื่มก่อนนอนเพราะกลัวต้องเข้าห้องน้ำบ่อย เลือดจะข้นและการไหลเวียนไปเลี้ยงกล้ามเนื้อลดลง ทำให้เส้นประสาทกระตุ้นผิดปกติ จึงเกิดตะคริวง่ายขึ้น โดยเฉพาะคนสูงอายุหรือคนที่ดื่มกาแฟมาก
2. สมดุลเกลือแร่เสีย ไม่ใช่แค่ขาดเกลือแร่
หลายคนมักรีบกินแมกนีเซียม แคลเซียม หรือโพแทสเซียม แต่ความจริง สัดส่วนเกลือแร่ที่ไม่สมดุล มักเป็นสาเหตุหลัก เช่น กินแคลเซียมสูงแต่แมกนีเซียมต่ำ ทำให้กล้ามเนื้อคลายตัวไม่เต็มที่และเกิดตะคริวตอนนอน โดยเฉพาะคนที่กิน ยาลดกรดเป็นประจำ
3. การไหลเวียนเลือดไม่ดีตอนกลางคืน
เมื่อเรานอน เลือดจะไหลเวียนช้าลง หากมีภาวะหลอดเลือดแข็ง เลือดหนืด หรือไม่ได้เคลื่อนไหวร่างกายตอนกลางวัน กล้ามเนื้อขาจะได้รับออกซิเจนน้อย เส้นประสาทจึงไวต่อการกระตุ้นผิดปกติ ทำให้เกิดตะคริวบ่อยขึ้น โดยเฉพาะคนวัย 40+ คนที่นั่งนาน หรือมีโรคเบาหวานและความดัน
4. ใช้กล้ามเนื้อเกินโดยไม่รู้ตัว
บางคนไม่ได้ออกกำลังกายหนัก แต่ ยืน เดิน หรือเกร็งขาเยอะตลอดวัน เช่น ยืนนาน ใส่รองเท้าไม่เหมาะสม หรือเดินขึ้นลงบันไดบ่อย กล้ามเนื้อจะล้าและสะสมกรดแลคติก พอร่างกายพักตอนกลางคืน กล้ามเนื้อจะหดเกร็งเกิดตะคริวเฉียบพลัน
5. ระบบประสาทไวผิดปกติ
ในบางคน โดยเฉพาะ ผู้สูงอายุ คนเป็นเบาหวาน หรือคนที่นอนดึกและเครียดเรื้อรัง ระบบประสาทที่ควบคุมกล้ามเนื้อส่งสัญญาณผิดจังหวะ ทำให้กล้ามเนื้อหดตัวเองตอนหลับ แม้ไม่ได้ใช้งานจริง ตะคริวประเภทนี้มักเกิดซ้ำหลายจุด
วิธีแก้ตะคริวก่อนนอนแบบได้ผล
1. ดื่มน้ำให้เพียงพอแต่ถูกเวลา
ไม่จำเป็นต้องดื่มน้ำเยอะก่อนนอน แนะนำ จิบน้ำสม่ำเสมอตั้งแต่บ่าย–เย็น เพื่อให้เลือดไม่ข้นช่วงกลางคืน ควรสังเกตว่าปัสสาวะสีเหลืองอ่อนเป็นสัญญาณดื่มน้ำเพียงพอ
2. ยืดกล้ามเนื้อขา 5–10 นาที ก่อนขึ้นเตียง
เน้น น่อง หลังขา และฝ่าเท้า เช่น
-
ยืนพิงผนังยืดน่อง
-
นั่งเหยียดขาดึงปลายเท้าเข้าหาตัว ค้างไว้ 20–30 วินาที
ช่วยให้เส้นประสาทและกล้ามเนื้อคลายตัว ลดโอกาสเกิดตะคริวตอนนอน
3. ปรับสมดุลเกลือแร่
ไม่ควรกินแคลเซียมหรือแมกนีเซียมเดี่ยว ๆ แนะนำ เสริมแมกนีเซียมพร้อมอาหารที่มีแคลเซียมจากธรรมชาติ เช่น ปลาเล็กปลาน้อย เต้าหู้ งาดำ เพื่อให้กล้ามเนื้อคลายตัวและไม่หดเกร็ง
4. กระตุ้นการไหลเวียนเลือดก่อนนอน
-
แช่น้ำอุ่น
-
นวดน่องเบา ๆ
-
เดินช้า ๆ ในบ้าน 5–10 นาที
ช่วยให้เลือดไหลไปเลี้ยงกล้ามเนื้อดี ลดการกระตุ้นเส้นประสาทผิดจังหวะ
5. จัดท่านอนให้ลดการเกร็งกล้ามเนื้อ
-
หลีกเลี่ยงเหยียดปลายเท้าตึงตลอดคืน
-
หนุนหมอนเล็ก ๆ ใต้ปลายขาหรือน่อง
-
ให้ข้อเท้าอยู่ในมุมผ่อนคลาย
ช่วยลดโอกาสกล้ามเนื้อหดตัวฉับพลันระหว่างหลับ
6. ตรวจสุขภาพหากเกิดตะคริวบ่อย
ตะคริวเรื้อรังอาจสัมพันธ์กับ น้ำตาลในเลือด ความดัน การไหลเวียนเลือด หรือไต หากเกิดหลายคืนติด หรือเริ่มมีชาปลายเท้า ควร ตรวจเลือดและหลอดเลือด เพื่อแก้ปัญหาตรงจุด
สรุป
ตะคริวตอนนอนไม่ได้เกิดจาก การขาดเกลือแร่เพียงอย่างเดียว แต่เกิดจากหลายสาเหตุ เช่น ร่างกายขาดน้ำ เกลือแร่ไม่สมดุล การไหลเวียนเลือดไม่ดี กล้ามเนื้อล้า หรือระบบประสาทไวผิดปกติ การแก้ไขควรทำครบทั้ง การดื่มน้ำ การกินอาหารสมดุล การยืดกล้ามเนื้อ และจัดท่านอน
หากเป็นบ่อยหรือรุนแรง ควร ตรวจเลือดและระบบหลอดเลือด ร่วมด้วย เพื่อสุขภาพกล้ามเนื้อและหลอดเลือดที่แข็งแรง
แหล่งอ้างอิง: เฟซบุ๊ก นายแพทย์เจษฎ์ บุณยวงศ์วิโรจน์
